Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen
Vanaf 2013 heeft de gemeente beleid op maatschappelijk verantwoord inkopen. Het college heeft in 2023 het actieplan Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen (MVOI) vastgesteld en dit in 2024 en in 2025 geactualiseerd. In het geactualiseerde actieplan is o.a. ingezet op het helpen van medewerkers bij het concreet formuleren van MVOI, zoals in de vorm van eisen of gunningscriteria in aanbestedingen. Ook is in 2025 de monitor van MVOI ingekort tot de meest noodzakelijke vragen en geïntegreerd in het zaaksysteem om ervoor te zorgen dat de monitor beter wordt ingevuld. De monitor is gebruikt om na te gaan in hoeverre we onze doelen hebben behaald. Ook heeft de monitor inzichten opgeleverd over waar de inkoopprocessen beter uitgevoerd kunnen worden. Verbetervoorstellen worden verder uitgewerkt in de uitgebreidere evaluatie en een nieuw op te stellen actieplan voor 2026-2030. Dit nieuwe actieplan zal qua looptijd aansluiten op de verlenging van het landelijke Manifest Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven (dat de gemeente heeft ondertekend) tot en met 2030.
De ambitie van Geldrop-Mierlo was om eind 2025 bij 75% van de aanbestedingen tenminste 2 MVOI thema’s toe te passen. Daarmee bedoelen we twee van de volgende thema’s: milieu, klimaat, circulair, ketenverantwoordelijkheid, diversiteit & inclusie, social return.
In de monitoring zijn 176 aanbestedingen opgenomen die in 2025 zijn gegund. Bij 40% van de aanbestedingen zijn tenminste twee MVOI thema’s toegepast, bij 14% van de aanbestedingen tenminste 1 MVOI thema en bij 46% van de aanbestedingen is geen MVOI toegepast.
Daarmee kunnen we concluderen dat het doel van 75% helaas niet is gehaald. Maar, als we vergelijken met 2024 is er in alle categorieën aanbestedingen vooruitgang geboekt, zie onderstaande tabel. Bijvoorbeeld het percentage aanbestedingen waarbij tenminste twee MVOI thema’s zijn toegepast is van 24% in 2024 gestegen naar 40% in 2025.
|
Aanbestedingen met 2 of meer MVOI criteria
|
2024
|
2025
|
|
|
Aantal
|
Percentage
|
Aantal
|
Percentage
|
|
Totaal
|
32 van 133
|
24%
|
70 van 176
|
40%
|
|
Werken
|
13 van 16
|
81%
|
29 van 30*
|
97%
|
|
Door BIZOB begeleid
|
10 van 12
|
83%
|
10 van 10*
|
100%
|
|
Overige aanbestedingen, (niet door BIZOB begeleid, niet-werken)
|
9 van 105
|
9%
|
32 van 137
|
23%
|
* Er is 1 werk aanbesteed onder begeleiding van BIZOB, en die komt in twee categorieën voor,
In onderstaande grafiek is te zien dat bij de diensten en leveringen er nog ruim verbeterpotentieel is. De aanbestedingen waarbij geen MVOI is toegepast, zijn voor het grootste deel adviesopdrachten, voor een beperkter deel diensten gericht op onderhoud, en leveringen voor Realisatie en de Buitendienst.

Onderstaande grafiek is vertaald naar de totale opdrachtwaarde van alle werken, diensten en leveringen. Daaruit valt af te leiden dat er veel kleinere aanbestedingen zijn waar geen MVOI is toegepast en dat juist bij de aanbestedingen met een grotere opdrachtwaarde wel MVOI is toegepast.
De aanbestedingen waarbij 2 of meer MVOI thema’s zijn toegepast, vertegenwoordigen 80% van de totale opdrachtwaarde van alle aanbestedingen bij elkaar. Dat betekent dat bij meer dan 75% van de opdrachtwaarde van alle aanbestedingen bij elkaar 2 MVOI thema’s zijn toegepast. BIZOB begeleidt ook juist met name opdrachten met een grotere opdrachtwaarde.

Klimaat, milieu en circulair zijn de MVOI thema’s die we het meeste gebruiken om aanbestedingen te verduurzamen, zie onderstaande grafiek. Een van de acties in 2025 was om de methodiek Schoon en Emissieloos Bouwen (SEB) te gebruiken om elektrische voertuigen bij de uitvoering van werken te stimuleren, om zo uitstoot van CO2 en fijn stof te reduceren (thema’s klimaat en milieu). In 2025 hebben we een pilot uitgevoerd met SEB die tot positieve resultaten heeft geleid. Als vervolg hierop zijn nu 3 werken in voorbereiding waarin SEB wordt meegenomen in de aanbesteding.

Voor aanbestedingen vanaf €100.000 is het verplicht om advies in te winnen bij de Servicedesk Social Return. Niet bij alle aanbestedingen boven de €100.000 is advies ingewonnen. Voor aanbestedingen die in 2025 zijn gegund, is de Servicedesk 9 maal benaderd. Er is 5 maal het advies gegeven om social return voorwaarden op te nemen en dit advies is in 4 gevallen overgenomen.