Meer
Publicatiedatum: 19-11-2018

Inhoud

Programma onderdelen

Programma 8. Duurzaamheid, natuur en milieu

Portefeuillehouder(s): Wethouder R.J.M. van Otterdijk

Wat willen we bereiken?

Beoogd maatschappelijk effect Doelstellingen
Geldrop-Mierlo is een aantrekkelijke groene gemeente met een gezond klimaat en een grote aantrekkingskracht. 1.      In 2022 is de groene uitstraling van beide kernen zowel in kwaliteit als in kwantiteit toegenomen.
2.      Tegengaan van afname van biodiversiteit in onze gemeente.
In Geldrop-Mierlo is de kwaliteit van het leven van dieren, waarbij gekeken wordt naar zowel het fysieke welzijn (diergezondheid) als het geestelijk welzijn (hoe voelen dieren zich), op orde. 3.      Dierenwelzijn bevorderen.
In Geldrop-Mierlo hebben we een duurzame leefomgeving door het terugdringen van (niet afbreekbaar) afval. 4.      Zwerfafval zoveel mogelijk voorkomen.
5.      Bewustwording rondom afval vergroten.
6.      Het zo duurzaam mogelijk inzamelen en verwerken van het huishoudelijk afval.
De gemeente Geldrop-Mierlo is een duurzame gemeente. 7.      De ambitie is om in 2022, 7,4% van de energie in onze gemeente duurzaam op te wekken en de uitstoot van CO2 met 20% te verminderen.
8.      De ambitie is om in 2040 energieneutraal te zijn.
9.      De ambitie is om in 2022, 10% van de woningen in Geldrop-Mierlo gasloos te hebben.
10.    Alle nieuwbouwwoningen worden gasloos gebouwd.
11.    Bewustwording creëren bij de lokale samenleving.

Relevante beleidsnota's

Naam Periode Vastgesteld in de raad Planning vaststelling nieuw beleidsplan
Nota Duurzaamheid 2016-2019 26 september 2016 N.v.t.
Omgevingsvisie 2020-? 2020
Omgevingsplan 2021-? 2021 ev
Gemeentelijk Rioleringsplan 2018-2022 6 november 2017 2022
Groenbeleidsplan 2014-2024 10 februari 2014

Wat gaan we ervoor doen?

Geldrop-Mierlo is een aantrekkelijke groene gemeente met een gezond klimaat en een grote aantrekkingskracht.

In Geldrop-Mierlo is de kwaliteit van het leven van dieren, waarbij gekeken wordt naar zowel het fysieke welzijn (diergezondheid) als het geestelijk welzijn (hoe voelen dieren zich), op orde.

In Geldrop-Mierlo hebben we een duurzame leefomgeving door het terugdringen van (niet afbreekbaar) afval.

Bijdragen verbonden partijen aan dit programma

Cure afvalbeheer
Cure Afvalbeheer is een gemeenschappelijke regeling tussen de gemeenten Eindhoven , Geldrop-Mierlo en Valkenswaard die zorgt voor afvalinzameling, vermarkting en transport.

Omgevingsdienst Zuidoost Brabant (ODZOB)
In 2013 is de ODZOB opgericht vanuit de gedachte dat de kwaliteit van vergunningverlening milieu aan bedrijven, het toezicht op deze vergunningen en de handhaving daarvan moet worden verhoogd. Door de uitvoering van deze VTH taken te centraliseren op regionaal niveau is de aanwezigheid van voldoende kennis beter geborgd en wordt de doortastendheid vergroot. De taken vallen uiteen in een deel verplichte taken en een deel keuze taken.

Wat gaat het kosten?

In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Door de afronding op duizendtallen kunnen er afrondingsverschillen ontstaan. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo wordt weergegeven als negatief als er meer lasten zijn dan baten en als positief als er meer baten zijn dan lasten. De bedragen zijn exclusief de ramingen voor baten en lasten van het nieuw beleid.

Bedragen x €1.000
Exploitatie Realisatie 2017 Begroting 2018 Begroting 2019 Begroting 2020 Begroting 2021 Begroting 2022
Lasten
0.10 Mutaties reserves 32 0 0 0 0 0
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 2.485 2.408 2.463 2.548 2.582 2.643
7.2 Riolering 2.521 2.532 2.727 2.891 3.082 3.267
7.3 Afval 3.730 3.731 4.141 4.202 4.270 4.341
7.4 Milieubeheer 733 673 553 567 575 577
Totaal Lasten 9.501 9.343 9.884 10.208 10.510 10.829
Baten
0.10 Mutaties reserves 0 21 49 49 48 48
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 46 52 53 53 53 53
7.2 Riolering 3.376 3.404 3.637 3.821 4.009 4.206
7.3 Afval 4.764 4.616 5.214 5.289 5.370 5.453
7.4 Milieubeheer 10 12 30 34 31 31
Totaal Baten 8.196 8.105 8.983 9.245 9.512 9.791

Vraag naar extra geld (nieuw beleid)

Specificatie nieuw beleid programma 8 Bedragen in hele €'s
2019 2020 2021 2022
 1a Uitbreiding groen en onderhoudsareaal (aanvullend budget) 0 75.000 100.000 150.000
 1a Formatie groen (beleidsmedewerker cultuurtechniek) 44.000 60.000 60.000 60.000
 2a STIKA (landschapsinvesteringsprogramma) 10.000 10.000 10.000 10.000
 11 Extra formatie medewerker Duurzaamheid 54.375 72.500 72.500 72.500
 11 Gedeeltelijke dekking door lagere kosten ODZOB 0 -16.000 -16.000 -16.000
 2b Uitvoeringsprogramma De Kleine Dommel pm pm pm pm
Kapitaallasten van investeringen:
 1b Rioolvervangingsprojecten GRP (vrijverval) GRP GRP GRP GRP
 1b Elektromechanische rioleringsonderhoudsinvesteringen GRP GRP GRP GRP
 1b Drukriolering GRP GRP GRP GRP
 7 Onderzoeksbudget energietransities 0 14.250 13.813 13.375
 9 Onderzoekskosten plan "Bestaande woningen van het gas af" 0 4.275 8.419 12.432
2b Natuuropgave De Kleine Dommel / Dommeldal uit de verf pm pm pm pm
 2c Natuuropgave Sang en Goorkens pm pm pm pm
Totaal 108.375 220.025 248.732 302.307
Specificatie investeringen programma 8 Bedragen in hele €'s
2019 2020 2021 2022
 1b Rioolvervangingsprojecten GRP (vrijverval) 1.395.024 1.381.828 1.234.912 1.252.639
 1b Elektromechanische rioleringsonderhoudsinvesteringen 110.382 136.345 268.851 193.494
 1b Drukriolering 0 0 0 10.825
 7 Onderzoeksbudget energietransities 50.000 pm pm pm
 9 Onderzoekskosten plan "Bestaande woningen van het gas af" 15.000 15.000 15.000 15.000
 2c Natuuropgave De Kleine Dommel / Dommeldal uit de verf pm pm pm pm
 2c Natuuropgave Sang en Goorkens pm pm pm pm
Totaal 1.570.406 1.533.173 1.518.763 1.471.958

1a. Formatie extra medewerker cultuurtechniek en aanvullend budget onderhoud groen
In de huidige formatie vallen nu taken buiten boord. Bosbeleid en aanspreekpunt rondom beheer van het buitengebied zijn hiervan voorbeelden, maar daarnaast wordt er op dit moment regelmatig capaciteit ingehuurd om taken uit te voeren. Er is structureel tekort aan capaciteit op het werkveld cultuurtechniek. Zeker nu groen, biodiversiteit en natuur in het kernakkoord als ambitie en prioriteit wordt opgevoerd zien we dat de hoeveelheid werk en capaciteit niet in lijn met elkaar zijn. De extra medewerker zal zich vooral richten op het adviseren rondom en het ontwerpen en inrichten van groenelementen binnen projecten.
Wat we zien is dat er steeds meer grondgebied bij komt dat we moeten onderhouden. De nieuwe wijk Luchen is daar het duidelijkste voorbeeld van. Daarnaast is er de wens om de gemeente te vergroenen en het onderhoud op een aantal locaties naar een hoger niveau te trekken.
Hiervoor is structureel meer geld nodig. We starten het eerste jaar met herplant en de jaren daarop zal er meer onderhoud gevraagd worden.

1b. Riolering
Diverse rioolvervangingsprojecten worden, indien nodig en mogelijk gecombineerd met aanpassingen in de openbare ruimte, uitgevoerd. Daarnaast worden uitgaven gedaan voor het vervanging van elektromechanische delen van het rioleringssysteem. Dit gebeurt op basis van door de raad goedgekeurd Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP).

2a. STIKA: Gebiedscontract De Peel 2019-2022 – Versterken landschappelijke kwaliteit / biodiversiteit buitengebied
Geldrop-Mierlo heeft net als de overige gemeenten in De Peel de afgelopen acht jaar deelgenomen aan de vier-jaarlijkse gebiedscontracten De Peel (op basis van Stimuleringskader GroenBlauwe Diensten / STIKA). Op basis hiervan zijn de afgelopen jaren op de particuliere gronden van het buitengebied van onze gemeente nieuwe poelen aangelegd en zijn er nieuwe houtsingels aangeplant. Dit verhoogt de biodiversiteit en de landschappelijke kwaliteit van ons buitengebied. Begin 2019 zal door alle Peelgemeenten een nieuw vierjarig gebiedscontract met ruimere voorwaarden worden ondertekend. Voorwaarde is hiervoor dat de gemeente als co-financierder optreedt en jaarlijks een bedrag (€ 12.500,-) beschikbaar stelt. De provincie verdubbelt dit bedrag, zodat er jaarlijks € 25.000,- beschikbaar is om in Geldrop-Mierlo nieuwe poelen, houtsingels, akkerranden e.d. kunnen worden aangelegd op particuliere percelen. Een provinciale veldcoördinator gaat actief op zoek naar concrete projecten. Indien blijkt dat er in de komende vier jaar niet voor het totale bedrag van € 50.000,- aan concrete projecten in onze gemeente worden uitgevoerd, dan wordt het restantbedrag aan de gemeente teruggestort (met uitzondering van communicatiekosten en kosten veldcoördinator / circa 10%). De financiële risico’s zijn derhalve zeer beperkt, terwijl wij onze inwoners helpen om nieuwe natuur aan te leggen om zo het landschap te verfraaien en de biodiversiteit te verhogen.

2b. Uitvoeringsprogramma Kleine Dommel – Inrichten nieuwe natuur / versterken beleefbaarheid Kleine Dommel
Het college van B&W heeft medio 2017 met de Gebiedsvisie Kleine Dommel ingestemd en gevraagd dit uit te werken naar een uitvoeringsakkoord / uitvoeringsprogramma. Hier willen we nu invulling aan geven, maar hier moet wel een uitvoeringsbudget aan gekoppeld zijn. Verder is begin 2018 samen met de regionale partners Staatsbosbeheer, het Brabants Landschap, Waterschap de Dommel en de gemeenten Eindhoven, Nuenen, Son en Breugel een intentieovereenkomst gesloten om als samenwerkende partners de komende vijf jaar serieus werk te maken van het verwerven van grond en het inrichten van nieuwe natuur. Dit is een provinciale natuuropgave om alle gronden binnen het NatuurNetwerk Brabant ook daadwerkelijk als natuur in te richten. Vanuit de provincie is hier ook veel geld beschikbaar via het Groenontwikkelfonds, maar zal de gemeente hier ook als co-financierder aan moeten bijdragen. In totaal betreft het 14 ha grond die grotendeels nog zal moeten worden verworven en geheel zal moeten worden ingericht. Hierdoor kan het waterbeheer in het Dommeldal worden geoptimaliseerd om de aanwezige natuurwaarden te vergroten, zodat de oorspronkelijke biodiversiteit van het Dommeldal terug kan komen. De begin 2018 aangegane intentieovereenkomst impliceert wel een serieuze inspanningsverplichting, waarbij ook de andere partners nu middelen vrij maken om invulling te geven aan de uitgesproken natuurambitie.

Deze natuuropgave maakt ook deel uit van de gemeentelijke gebiedsvisie Kleine Dommel, maar deze visie is breder en streeft bijvoorbeeld ook recreatieve ontwikkelingen in het centrumgebied na, zoals het aanpassen van de waterstand in de Dommel ten behoeve van het monumentale waterrad in het Weverijmuseum. In 2019 zal een bureau in de arm worden genomen om het uitvoeringsprogramma op te stellen. In het tweede halfjaar 2019 en 2020 kunnen enkele kleinere projecten worden opgepakt. In 2021 en 2022 zijn de bedragen een stuk forser, omdat dan de natuurgronden verworven en ingericht zullen moeten worden. De bedragen voor 2021 en 2022 zijn nog globale ramingen. De precieze hoogte van de benodigde bedragen zal in de loop van 2019 duidelijker moeten worden als er een concreet uitvoeringsprogramma wordt opgesteld. Verder zijn er de komende jaren veel subsidiegelden beschikbaar voor natuurontwikkelingen, waar we nu van kunnen profiteren.
Afhankelijk van wat er uit het uitvoeringsplan komt en welke gronden er op welke manier aan worden gekocht en als natuur worden ingericht en welke subsidiemogelijkheden er kunnen worden benut kunnen de kosten liggen tussen de € 450.000,- en € 900.000,-.

2c. Aanleggen ecologische verbindingszone rondom natte natuurparel Sang en Goorkens
Het Waterschap Aa en Maas en het provinciale Groenontwikkelfonds gaan vanaf 2019 nogmaals werk maken van het inrichten van de natte natuurparel Sang en Goorkens. Hiervoor is in 2010 al een inrichtingsplan gemaakt op basis van de Wet Inrichting Landelijk Gebied (WILG-traject). Dit traject is destijds vanwege het wegvallen van gelden helemaal stilgevallen. Het waterschap Aa en Maas en het Groenontwikkelfonds Brabant zien anno 2018 weer kansen (zowel qua grondverwerving als financiering) om hier werk van te maken. De gemeente heeft hierin vooral een ondersteunde rol, maar staat wel aan de lat voor de verwerving en inrichting van de twee ecologische verbindingszones Goorloop en Overakkerseloop. Hiervoor zullen gronden moeten worden verworven en daarna als ecologische verbindingszone moeten worden ingericht. In het verleden is hier eerder geld voor gereserveerd, maar destijds is dit niet gelukt.

11. Formatie extra medewerker Duurzaamheid
Om de ambities voor de komende vier jaar waar te maken is naast budget ook ambtelijke uitbreiding nodig. Het ambitieniveau is dermate opgeschroefd dat dit met de huidige formatie niet allemaal te realiseren valt. Op dit moment wordt er (minimale) capaciteit via de ODZOB aangetrokken, dat zou op termijn kunnen wegvallen.